• Marije van der Star

Design Thinking - Wat is het eigenlijk?

Bijgewerkt op: 29 apr.


Design Thinking lijkt wel hét buzzwoord van het moment. Elke student (of hij nou toerisme of economie studeert) krijgt het als vak. Maar wat is het? En nog belangrijker: wat heb jij eraan?


Op deze pagina lees je over:

Wat Design Thinking is

Waar de term Design Thinking vandaan komt

De 5 fases van Design Thinking

Wat de voordelen zijn

Of Design Thinking dé oplossing is voor innovatie

Wat het verschil met agile werken is


Wat is Design Thinking?


Design Thinking is een innovatiemethodiek die mensen (je doelgroep) voorop stelt. Het is ook wel een vorm van human centered innovatie. Je kijkt dus naar de problemen van je doelgroep, hun wensen en behoeften. Pas nadat je de doelgroep goed hebt onderzocht ga je op zoek naar oplossingen voor een vraagstuk of probleem.


De methodiek bestaat uit 5 fases die min of meer opeenvolgend zijn. Soms spring je weer even terug, soms beland je in een (opbouwend) loopje. Door de 5 fases te doorlopen, breng je structuur aan in je innovatieproject.


Lees onder de afbeelding verder




Waar komt de term Design Thinking vandaan?


De naam van de methodiek roept nog wel eens vragen op. “Ik ben toch geen designer!” horen we dan. Goed om te weten is dat de methodiek gebaseerd is op hoe designers met hun klanten omgaan. Een architect bouwt niet meteen een huis, maar zal je eerst bevragen over je wensen, daarna een schets maken. Daarna een maquette maken en vervolgens pas - als alles naar wens is - de bouwtekeningen delen met een aannemer.


Twee belangrijke punten die je kunt leren van de architect.

  1. Je gaat altijd uit van de wensen en (latente) behoeften van je klant

  2. Je gaat niet eerst iets bouwen dan pas kijken of je klant het ziet zitten

De architect is een designer, of beter nog: een ontwerper. Mensen die zich bezighouden met Design Thinking noemen zichzelf ontwerpers. Ontwerpers van een oplossing op een vraag of behoefte. Onderzoek doen binnen de methodiek wordt daarom ook wel ontwerpgericht onderzoek genoemd.


Lees meer over de term Design Thinking


De fases van Design Thinking


Design Thinking wordt opgedeeld in 5 fases. De scheidslijnen zijn niet altijd superstrikt. Soms moet je terug naar de tekentafel, of blijkt dat je nog niet genoeg weet van je doelgroep en meer research moet doen.


  • Empathize - leer je doelgroep kennen, doe deskresearch, praat met ze, observeer

  • Define - definieer wie je doelgroep is, wat de grootste problemen zijn, en in welke richting jullie oplossing (innovatieve idee) zit. Je stelt onder andere persona, randvoorwaarden en een ‘hoe kunnen we-vraag’ io.

  • Ideate - creatieve fase waarin je tot zoveel mogelijk ideeën komt om het probleem van je doelgroep op te lossen. Hiervoor worden diverse technieken gebruikt,

  • Prototype / Design- maak een eerste, basic, versie van je oplossing. Dit kan bijvoorbeeld een schets zijn (zoals die van de architect), een experiment of een snelle website. Hiervoor zijn diverse tools beschikbaar.

  • Test / Validate - je test je prototype (gestructureerd met een testplan) bij je doelgroep en ontlokt reacties. Snappen ze het? Gaan ze het gebruiken?


De voordelen van Design Thinking


Nog steeds zijn er veel bedrijven waar de directeur of hoge manager bepaalt wat gemaakt moet worden. Op basis van aannames en voorkeur. Of wordt door developers een app gebouwd waar later ‘nog even iets aan toegevoegd moet worden’ (voor veel developers een onmogelijke opgave). Daarmee sla je de plank mis en verspil je nodeloos veel tijd, energie en geld.


Een groot voordeel van werken met een methodiek als Design Thinking is allereerst: het is goedkoper en kost minder tijd. Waar nog niet eens zo heel lang geleden dure projecten gewoon gelanceerd werden, waarna het een flop bleek, weet je nu bij lancering al, of nee je weet zeker dát, het een succes gaat worden.


Je bent ook wendbaarder. Je kunt elementen uit je innovatieve idee (je oplossing) aanpassen en opnieuw voorleggen aan de doelgroep. Het belangrijkste voordeel is dan ook dat je je producten en diensten ontwikkelt die beter bij je doelgroep passen. Daardoor zorg je dat je je doelgroep daadwerkelijk bereikt, verleidt, helpt, een stapje verder brengt! Happy customers dus!


Verder is de methodiek heel overzichtelijk. Je kunt iedereen in een organisatie meekrijgen in een innovatief project als je de stappen volgt. En met de juiste facilitator en tools krijg je iedereen in de creatieve en growth mindset.


Lees onder de afbeelding verder



Is Design Thinking dé oplossing in innovatie?


Wij werken vaak met de stappen van Design Thinking omdat ze heel overzichtelijk zijn. Maar als je aan het innoveren bent, moet je wendbaar zijn. In elke fase zijn er vele opties. Hoe onderzoek je je doelgroep? Hoe kom je tot creatieve manieren? Hoe ga je prototypen? Daarvoor bestaan talloze handvatten, canvassen en tools. Design Thinking is zeker niet dé oplossing voor alles. Als je aan een specifiek probleem gaat werken, is het soms een goed idee om als kickstart een Google Design Sprint of Hackathon in te zetten. Daarin dompel je je als team een paar dagen of week onder in de materie en haak je allerlei lagen in de organisatie aan. Zo creëer je draagvlak binnen je organisatie én komt iedereen in de innovatieve vibe terecht.


Wil je innovatie breder uitdragen of medewerkers/teams voor het eerst in een innovatieve mindset zetten, dan is een accelerator een goed idee. Je doorloopt dan de verschillende stadia over een langere periode. Hiermee kun je mensen kennis laten maken met innovatie of ze juist uitdagen echt goed en grondig te werk gaan.


Je kunt ook per project kijken wat er nodig is. Soms is al heel veel wél duidelijk en blijven teams stilstaan na de ideeënfase. Of houdt een stakeholder de innovatie tegen omdat die er niet in gelooft. Dan kun je starten met kleine (goedkope) experimenten om te valideren of je idee kans van slagen heeft of niet.


Hoe past Design Thinking in het plaatje van agile of lean?


Soms voelt Design Thinking als een vorm van Agile werken. Dat komt doordat we in fases werken en soms zelfs in sprints (al is de definitie van sprint in beide gevallen net even anders). Het gaat er bij beide methoden om dan je wendbaar blijft. Toch overlappen ze niet, ze volgens elkaar op.


Alles wat je doet terwijl je de Design Thinking-methodiek doorloopt is de voorbereiding op de fase dat je agile gaat werken. Als je innoveert zul je eerst vanuit de Design Thinking op een creatieve manier problemen oplossen voor je klanten. Op het moment dat daar een concept uit is gekomen dat positief is gevalideerd, ga je dat natuurlijk daadwerkelijk op de markt zetten! Dan zet je de Agile (of lean) methodiek in: een manier om je (development) proces op een efficiënte manier in te richten waarbij je taken opdeelt in sprints van twee weken.


Kortom: Design Thinking gaat om het tot een creatieve oplossing (concept) komen van een product of dienst voor je doelgroep. Bij Agile werken ga je die oplossing daadwerkelijk ontwikkelen.

Lees meer over innovatie

Aan de slag met een casus uit jouw organisatie? Boek de crash course Design Thinking